Bir bardak suyu görüyoruz ama bir lokmanın içindeki suyu göremiyoruz.
Dünyadaki tatlı su çekimlerinin yaklaşık %72’si tarımda kullanılıyor. Bu rakam, su meselesine yalnızca musluktan akan su üzerinden bakmanın ne kadar eksik olduğunu gösteriyor. Çünkü aslında suyu sadece içmiyor, suyu yiyoruz.
Bir kilogram ürünün üretim sürecindeki küresel ortalama su ayak izine baktığımızda tablo çok daha çarpıcı hale geliyor.
✓ 1 kg kahve (yeşil çekirdek): yaklaşık 15.897 litre
✓ 1 kg dana eti: yaklaşık 15.000 litre
✓ 1 kg buğday: yaklaşık 1.827 litre
✓ 1 kg elma: yaklaşık 822 litre
✓ 1 kg domates: yaklaşık 214 litre
Elbette bunlar küresel ortalamalar. İklime, coğrafyaya, üretim yöntemine ve sulama sistemine göre önemli farklılıklar gösterebilir. Ama rakamların anlattığı hikâye değişmiyor. Bir gıdanın arkasında, çoğu zaman göremediğimiz büyük bir su sistemi çalışıyor.
Tohumun ekilmesinden hasada, hayvancılıktan yem üretimine, sulamadan işleme süreçlerine kadar ve FAO’nun ortaya koyduğu başka bir veri meseleyi daha da önemli hale getiriyor.
Yaklaşık 1,2 milyar insan, ciddi su kısıtlarının yaşandığı tarımsal alanlarda hayatını sürdürüyor.
Bir tarafta su kaynakları üzerindeki baskı artarken, diğer tarafta büyüyen dünya nüfusunu aynı gezegenden beslemeye çalışıyoruz.İşte gıda tartışmalarından biri tam burada. Bugün bir ürünün, fiyatını, kilosunu, kalorisini proteinini soruyor içeriğini inceliyoruz.
Bu gıdayı üretmek için ne kadar su kullandık? acaba kaç kişi tarafından soruluyor? Ben konuya şöyle bakıyorum gıdayı israf ettiğimizde yalnızca o ürünü çöpe atmıyoruz.
Onu yetiştiren çiftçinin emeğini, kullanılan enerjiyi, toprağın üretim kapasitesini ve o ürünün arkasındaki görünmeyen suyu da kaybediyoruz. Bu yüzden geleceğin gıda inovasyonu yalnızca daha lezzetli, daha fonksiyonel veya daha besleyici ürünler geliştirmekten ibaret olmayacak. Büyük meselelerden biri daha az kaynak kullanarak daha fazla besleyici değer üretebilir miyiz?
Çünkü bir gıdanın gerçek maliyetini yalnızca kasada ödediğimiz fiyat değil arkasında bıraktığı su izi de belirler.